उम्मेदवारका लागि छुट्टै बैंक खाता व्यवस्था मिलाइदिन राष्ट्र बैंकलाई निर्वाचन आयोगको आग्रह

निर्वाचन आयोगले प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनका उम्मेदवारहरूका लागि बैङ्किङ खाता सञ्चालनको व्यवस्था मिलाइदिन नेपाल राष्ट्र बैंकलाई आग्रह गरेको छ।

आयोगले केन्द्रीय बैङ्कलाई पत्राचार गर्दै निर्वाचनसम्बन्धी खर्च अनिवार्य रूपमा बैङ्क खातामार्फत गर्नुपर्ने कानुनी व्यवस्थाको प्रभावकारी कार्यान्वयनका लागि सहजीकरण गर्न अनुरोध गरेको हो। साथै, उम्मेदवार तथा राजनीतिक दलले खर्च गर्ने जिम्मेवार पदाधिकारी तोक्नुपर्ने प्रावधानलाई व्यवहारमा उतार्न आवश्यक व्यवस्था मिलाइदिन पनि आग्रह गरिएको छ।

निर्वाचन आयोग ऐन, २०७३ को दफा २३ बमोजिम जारी निर्वाचन आचारसंहिता, २०७३ को दफा १६ अनुसार उम्मेदवारले निर्वाचनसम्बन्धी सम्पूर्ण खर्च बैङ्क वा वित्तीय संस्थामा खोलिएको छुट्टै खाताबाट मात्र गर्नुपर्ने व्यवस्था छ। त्यसैगरी, राजनीतिक दलले पनि निर्वाचन खर्चका लागि छुट्टै बैङ्क खाता खोली दलले तोकेको जिम्मेवार पदाधिकारीमार्फत मात्र खर्च गर्नुपर्ने प्रावधान छ।

आयोगका अनुसार २५ हजार रुपैयाँभन्दा बढी आर्थिक सहयोग प्राप्त गर्दा अनिवार्य रूपमा बैङ्क वा वित्तीय संस्थामार्फत लिनुपर्नेछ। कुनै व्यक्ति वा संस्थाबाट स्वेच्छिक सहयोगको रूपमा नगद प्राप्त भएमा त्यसको रसिद वा भरपाई दिनुपर्ने व्यवस्था पनि गरिएको छ। राजनीतिक दलको नाममा प्राप्त सहयोग दलको बैङ्क खातामा र उम्मेदवारको नाममा प्राप्त सहयोग उम्मेदवारकै बैङ्क खातामा जम्मा गर्नुपर्ने प्रावधान रहेको आयोगले स्पष्ट पारेको छ।

निर्वाचनलाई स्वच्छ, निष्पक्ष, मितव्ययी र पारदर्शी बनाउन यी व्यवस्थाहरू प्रभावकारी रूपमा लागू गर्न राजनीतिक दल तथा तिनका उम्मेदवारलाई बैङ्क खाता खोल्न सहजीकरण गरिदिन आयोगले आग्रह गरेको हो।

आयोगका अनुसार उक्त व्यवस्था समानुपातिक निर्वाचन प्रणालीअन्तर्गतका उम्मेदवारहरूमा पनि लागू हुनेछ। दुवै निर्वाचन प्रणालीअन्तर्गत राजनीतिक दल र स्वतन्त्र उम्मेदवारका नाममा खोलिने बैङ्क खाता आम निर्वाचन सम्पन्न भई आयोगले बन्द गर्न निर्देशन नदिएसम्म सञ्चालनमा रहनेछन्।

निर्वाचनसम्बन्धी आम्दानी र खर्चको पारदर्शिता सुनिश्चित गर्न प्रत्येक राजनीतिक दलका लागि छुट्टै एक वटा र प्रत्येक उम्मेदवारका लागि एक–एक वटा बैङ्क खाता खोल्ने व्यवस्था मिलाइदिन निर्वाचन आयोगले नेपाल राष्ट्र बैङ्कलाई औपचारिक रूपमा अनुरोध गरेको छ।