व्यक्तिगत आवास निर्माणमा हालसालै तीव्र वृद्धि देखिँदा यससँग सम्बन्धित कर्जा प्रवाहमा समेत उल्लेखनीय वृद्धि भएको छ। आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को जेठ मसान्तसम्म बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूले व्यक्तिगत आवास निर्माणका लागि २४ अर्ब ६३ करोड ३० लाख रुपैयाँभन्दा बढी कर्जा प्रवाह गरेका छन्, जुन गत आवको तुलनामा ठूलो वृद्धि हो।

नेपाल राष्ट्र बैंकका अनुसार, ५४ वटा वाणिज्य बैंक, विकास बैंक र फाइनान्स कम्पनीहरूले घर निर्माणका लागि कुल ४ खर्ब १० अर्ब ४ करोड ५० लाख रुपैयाँ कर्जा उपलब्ध गराएका छन्। यो अघिल्लो वर्षको सोही अवधिभन्दा करिब २४ अर्ब रुपैयाँ बढी हो।

ब्याजदर घट्नु, रेमिट्यान्स प्रवाह उच्च हुनु र रियल इस्टेट क्षेत्र पुनः सक्रिय बन्नु कर्जा माग वृद्धि हुने मुख्य कारण रहेको बैंकिङ क्षेत्रका प्रतिनिधिहरूको भनाइ छ। वाणिज्य बैंकहरूले मात्र जेठ मसान्तसम्म तीन खर्ब २६ अर्ब ७२ करोड रुपैयाँभन्दा बढी व्यक्तिगत आवास कर्जा प्रवाह गरेका छन्। विकास बैंकहरूले ६८ अर्ब ६७ करोड ५० लाख रुपैयाँ र फाइनान्स कम्पनीहरूले १४ अर्ब ६४ करोड ४० लाख रुपैयाँ कर्जा उपलब्ध गराएका छन्।

विशेषज्ञहरूका अनुसार, व्यक्तिगत आवास कर्जाले रियल इस्टेट तथा निर्माण क्षेत्रमा रोजगारी सृजना गर्नुका साथै समग्र अर्थतन्त्रमा सकारात्मक प्रभाव पार्दछ। चालु मौद्रिक नीतिले पनि घरजग्गा क्षेत्रमा कर्जा प्रवाहलाई प्रोत्साहन गरेको छ।

हाल बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूले घर निर्माणका लागि विभिन्न अफर, योजना र स्कीमहरू ल्याएर ग्राहक आकर्षण बढाइरहेका छन्। जग्गाको मूल्य स्थिर रहँदा पनि कर्जा प्रवाह बढिरहेको देखिन्छ।

यसैबीच, गत आर्थिक वर्षको ११ महिनासम्म बैंकिङ क्षेत्रबाट कुल कर्जा ५५ खर्ब ५४ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छ, जुन अघिल्लो वर्षभन्दा करिब ४ खर्ब २६ अर्ब बढी हो। वाणिज्य बैंकको कर्जा हिस्सेदारी सबैभन्दा ठूलो रहँदा विकास बैंक र फाइनान्स कम्पनी क्रमशः दोस्रो र तेस्रो स्थानमा रहेका छन्।

बैंकरहरूले मौद्रिक नीतिमा केही लचकता देखिए पनि गैरबैंकिङ क्षेत्रको सम्पत्ति बढ्दै गएको र पुँजीकोषमा दबाब रहेकाले कर्जा प्रवाहमा दीर्घकालीन रूपमा उच्च वृद्धि गर्न चुनौती रहेको बताएका छन्।