६ महिनामा ८.३% ले बढ्यो शेयर धितो कर्जा, कुल लगानी १ खर्ब ५२ अर्ब नाघ्यो

चालु आर्थिक वर्ष २०८०/८१ को पहिलो छ महिनामा (पुस मसान्तसम्म) शेयर धितो कर्जामा उल्लेख्य वृद्धि देखिएको छ। नेपाल राष्ट्र बैंकले सार्वजनिक गरेको तथ्याङ्कअनुसार बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूले शेयर धितोमा प्रवाह गरेको मार्जिन प्रकृतिको कर्जा ८.३ प्रतिशतले बढ्दै १ खर्ब ५२ अर्ब ४० करोड रुपैयाँ नाघेको छ। पछिल्लो छ महिनाको अवधिमा मात्रै यस्तो कर्जा ११ अर्ब ७० करोड रुपैयाँले बढेको हो। अघिल्लो आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा वृद्धिदर २६.३ प्रतिशत रहेको भए पनि यस वर्ष वृद्धिदर केही सुस्त देखिएको छ, तर कुल कर्जाको परिमाण ऐतिहासिक रूपमा उच्च स्तरमा पुगेको छ।

तथ्याङ्कअनुसार १ करोड रुपैयाँभन्दा माथिको शेयर धितो कर्जा कुल मार्जिन कर्जाको करिब ७० प्रतिशत हिस्सा ओगट्दै १ खर्ब ६ अर्ब रुपैयाँ नाघेको छ, जसले ठूला लगानीकर्ताहरूको बजारमा अझै बलियो पकड रहेको संकेत गर्छ। यद्यपि, मध्यम र साना लगानीकर्ताहरूको सहभागिता पनि क्रमशः बढ्दै गएको छ। ५० लाखदेखि १ करोड रुपैयाँसम्मको कर्जामा सबैभन्दा उच्च १२.८ प्रतिशतको वृद्धिदर देखिएको छ भने २५ लाखदेखि ५० लाख रुपैयाँसम्मको कर्जामा १०.३ प्रतिशत वृद्धि भएको छ। बैंकिङ प्रणालीमा तरलताको सहजता, ब्याजदर एकल अंकमा झर्नु र राष्ट्र बैंकले मौद्रिक नीतिमार्फत कर्जाको सीमा हटाउनुले शेयर बजारमा कर्जा–आधारित लगानीलाई प्रोत्साहन दिएको देखिन्छ। यद्यपि, कर्जाको ठूलो हिस्सा ठूला लगानीकर्तामै केन्द्रित हुँदा साना लगानीकर्ताको जोखिम व्यवस्थापनमा सतर्कता आवश्यक रहेको जानकारहरू बताउँछन्।