मौद्रिक नीतिमा निरन्तरता, कर्जामा विस्तार र मुद्रास्फीति नियन्त्रणमा राष्ट्र बैंकको जोड

नेपाल राष्ट्र बैंकले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को मौद्रिक नीतिको अर्धवार्षिक समीक्षा सार्वजनिक गर्दै आर्थिक गतिविधि विस्तार, वित्तीय स्थायित्व र मुद्रास्फीति नियन्त्रणलाई प्राथमिकतामा राख्ने नीति निरन्तरता दिएको छ।

समीक्षाअनुसार, विस्तृत मुद्रा आपूर्ति र निजी क्षेत्रतर्फ प्रवाहित कर्जामा उल्लेख्य वृद्धि भएको छ। चालु आर्थिक वर्षको पहिलो छ महिनामा कर्जा प्रवाह करिब ३.८ प्रतिशतले बढेको छ भने निक्षेप संकलन पनि सन्तोषजनक रहेको राष्ट्र बैंकले जनाएको छ। यसले बैंकिङ प्रणालीमा पर्याप्त तरलता कायम रहेको संकेत गरेको छ।

मुद्रास्फीतिको अवस्था सुधारोन्मुख देखिएको छ। वार्षिक उपभोक्ता मुद्रास्फीति ५ प्रतिशतको हाराहारीमा सीमित रहेको छ। खाद्यान्न तथा इन्धनको मूल्य घट्नु र आपूर्ति प्रणाली सुदृढ हुनुका कारण मुद्रास्फीतिमा दबाब कम भएको राष्ट्र बैंकको विश्लेषण छ।

विदेशी विनिमय सञ्चिति सुदृढ बन्दै गएको छ। आयात धान्न पर्याप्त विदेशी मुद्रा सञ्चिति कायम रहनुका साथै विप्रेषण आप्रवाहमा समेत वृद्धि भएको छ। यसले बाह्य क्षेत्रको सन्तुलन मजबुत बनाएको छ।

समीक्षामा बैंक तथा वित्तीय संस्थाको निष्क्रिय कर्जा अनुपात औसत ५ प्रतिशतभन्दा माथि पुगेको उल्लेख गरिएको छ। यद्यपि, जोखिम व्यवस्थापन, कर्जा पुनर्संरचना र निगरानी प्रणालीलाई सुदृढ बनाएर वित्तीय प्रणालीलाई सुरक्षित राख्ने नीति लिइने जनाइएको छ।

राष्ट्र बैंकले कृषि, ऊर्जा, साना तथा मझौला उद्यम, सूचना प्रविधि, पर्यटन लगायत उत्पादनमूलक क्षेत्रमा कर्जा प्रवाह बढाउन सहजीकरण गर्ने नीति निरन्तरता दिने जनाएको छ। साथै, डिजिटल भुक्तानी प्रणाली, सूचना प्रविधि पूर्वाधार र नवप्रवर्तन प्रवर्द्धनमा समेत जोड दिइएको छ।

अन्तर्राष्ट्रिय अर्थतन्त्रमा देखिएको सुधार, विश्व मुद्रास्फीतिमा आएको कमी र अनुकूल मौद्रिक वातावरणलाई मध्यनजर गर्दै आगामी दिनमा आर्थिक गतिविधि थप गतिशील हुने अपेक्षा राष्ट्र बैंकले गरेको छ।

समग्रमा, अर्धवार्षिक समीक्षाले मौद्रिक नीतिमा ठूला परिवर्तन नगरी स्थायित्व, लगानी प्रवर्द्धन र आर्थिक पुनरुत्थानलाई प्राथमिकता दिएको देखिएको छ।